Gratis eten van de dekoloniale dakboerderij: ‘Dit is de toekomst’ (OneWorld)

Bij helder weer kun je vanaf de dakboerderij van Deep Medicine Circle de Bay Bridge zien, waarover reizigers uit de hele wereld San Francisco binnenkomen. De oprichters van deze non-profitboerderij van één hectare huren de ruimte op het dak van de Logan, een luxe appartementencomplex in gentrificatiewijk Temescal in Noord-Oakland. Op de begane grond van het gebouw zit ironisch genoeg een filiaal van Whole Foods. Deze keten van dure biologische winkels is tevens een dochteronderneming van Amazon en dus eigendom van een van de rijkste mensen ter wereld: Jeff Bezos.

 

Tweet dit

Dit is de toekomst van steden en hoe ze vormgegeven moeten worden

Tweet dit

 

Het contrast is groot: het door vrouwen van kleur gerunde Deep Medicine Circle (DMC), waar sinds 2021 rijen boerenkool en sla groeien, geeft de oogst gratis weg. Ze weigeren die te verkopen aan Whole Foods of de keten foto’s te laten maken van de dakboerderij voor hun ‘duurzame’ imago. Oprichter Rupa Marya (47) wilde met DMC namelijk juist een systeem creëren waarin niet geld, maar mensen en de planeet voorop staan.

 

Reportage gaat verder na de foto.

 

Een langere versie van deze reportage verscheen in juni 2023 in OneWorld Magazine

Dakboerderijmedewerker Jumia Callaway houdt een stuk mycelium vast, een netwerk van schimmeldraden dat verwijderd moet worden.Beeld: Gabriela Hasbun

 

Gratis verdeeld

“Dit is de toekomst van steden en hoe ze vormgegeven moeten worden”, vertelt Marya. Het huidige model van onze voedselsystemen is volgens haar niet gericht op het voeden van mensen, maar op winst voor een klein groepje. Marya is een duizendpoot: naast directeur van DMC is ze ook universitair hoofddocent geneeskunde aan de Universiteit van Californië en leadzangeres van de band Rupa and the April Fishes. Ze is van nature geen boerin, vertelt Marya, die dochter is van Indiase immigranten. Marya’s man ontwierp eerder de blauwdruk voor de dakboerderij van DMC: een daktuin boven op een studentenhuis op de campus van de Universiteit van Californië. Het idee was dat de studenten zichzelf van voedsel konden voorzien. Inmiddels is het een biologische bloemenboerderij.

 

Tweet dit

De activistische organisaties die voedsel krijgen van DMC, kiezen zelf hoe ze het verdelen

Tweet dit

 

Meredith Song, hoofd oogst van DMC, is bezig met de planning van de opbrengst. Het voedsel wordt verdeeld onder activistische organisaties in zowel Oakland als San Francisco. Zo gaat een deel naar The People’s Program, een organisatie die de zwarte gemeenschap helpt vanuit de visie van de Black Panther Party, die in de jaren 60 en 70 gratis ontbijt organiseerde voor schoolkinderen. Een ander deel gaat naar Moms 4 Housing, een groep die opkomt voor het recht op wonen. De organisaties kiezen vervolgens zelf hoe ze het gratis voedsel verdelen onder de gemeenschap.

 

Song werkt sinds anderhalf jaar bij DMC, waar ze met vier collega’s en vrijwilligers het land omploegt, wiedt, compost maakt en de oogst binnenhaalt. Ze zorgt ervoor dat de groente op het juiste moment geoogst wordt en regelt de opslag en het transport naar de organisaties. Er worden vooral bladgroenten op de boerderij geteeld, zoals boerenkool, sla, snijbiet en bladmosterd, maar ook allerlei andere groenten.

 

Rupa MaryaBeeld: Eigen foto.

Land terug!

Met traditionele ecologische kennis als inspiratie en leidraad, biedt DMC een nieuwe visie op hoe een landbouwsysteem eruit kan zien. Het teeltproces is gebaseerd op een regeneratieve methode die typerend is voor de Inheemse landbouw, waarmee de grond zo gezond mogelijk wordt gehouden. Dit betekent dat ze gewassen planten die geschikt zijn voor de bodem, die voor weinig tot geen ecologische verstoring zorgen en ze wisselen regelmatig van gewassen. Vanwege het warme, zonnige klimaat in Oakland kan er het hele jaar door worden verbouwd, maar Song vertelt dat ze de grond in december en januari tot rust laten komen. In de wintermaanden maken ze een gewassenplan, op basis van de lessen die zijn getrokken uit de vorige teelten.

 

Marya’s vader heeft een belangrijke rol gespeeld in de Inheemse landbouwmethoden die bij DMC worden toegepast. Als kind, tijdens uitstapjes en vakanties, maakte ze door haar vader kennis met mensen in reservaten en hoe zij landbouw bedreven. Marya besloot zich later met DMC in te zetten voor de 15 hectare grote boerderij Te Kwe A’naa Warep (‘Eer aan moeder aarde’) in San Gregorio, een kustplaatsje onder San Francisco. DMC heeft samen met Catalina Gomes, een stamoudste van de Inheemse Ramaytush, meegewerkt aan de aankoop – of terugname – van het Inheemse land om oorspronkelijke landbouwmethoden voor toekomstige generaties te behouden. “Mijn vader had er geen idee van dat ik door hem zou radicaliseren”, lacht Marya. “Nu ben ik 47 en roep ik: ‘Land terug!’”

 

Reportage gaat verder onder de foto.

 

Vic Chavez (l) en Jumia Callaway (r) wieden het onkruid tussen de aardbeien.Beeld: Gabriela Hasbun

 

Voedsel als medicijn

Marya’s behoefte aan een nieuw systeem kwam voort uit frustratie, omdat het huidige systeem onstabiel is gebleken. Door stijgende voedselprijzen als gevolg van inflatie en hogere brandstofprijzen kunnen veel mensen zich geen gezond voedsel meer veroorloven.

Met de zelfbenoemde ‘antikapitalistische boerderij’, die gratis voedsel weggeeft, wil Marya terug naar het voedselsysteem van vóór de geïndustrialiseerde voedselverbouwing en -verkoop die vandaag de dag gemeengoed is. ‘Voordat het kapitalisme er was, werd voedsel gezien als medicijn’, vertelde ze al eens in een interview aan San Francisco’s Eater. Maar nu, zo is op de website van DMC te lezen, bevinden we ons in een ‘existentiële gevarenzone door de klimaatverandering; het eindstadium van de koloniale kapitalistische destructie’. Daarom is de filosofie van DMC ‘heal the land, feed the people’: zowel het land als het voedsel dat wordt verbouwd moet helend zijn voor mensen.

 

Tweet dit

Tijdens de pandemie nam voedselonzekerheid in de Bay Area met 65 procent toe

Tweet dit

 

Maar dan moet je er wel toegang toe hebben. In 2019 kampte 25 tot 35 procent van de inwoners van de wijk met voedselonzekerheid. En uit onderzoek van de San Jose State University blijkt dat de voedselonzekerheid in de Bay Area tijdens de pandemie met 65 procent toenam. De maatregelen tegen de verspreiding van het coronavirus zorgden niet alleen voor een daling van de productie in veel landen, maar ook voor wereldwijde problemen in de toeleveringsketen, en daardoor voor enorme achterstanden bij het leveren van producten aan bedrijven. Deze problemen zijn in 2023 nog steeds aan de orde.

 

Marya, die verbonden is aan het ziekenhuis van de Universiteit van San Francisco, legt uit dat zij in haar medische praktijk en in haar werk in de klinieken van San Francisco zag dat steeds meer jonge mensen binnenkwamen met ernstige gezondheidsproblemen, zoals darmkanker. Ze zag een verband met het voedsel dat ze eten. Samen met voedselactivist en hoogleraar ontwikkelingsbeleid Raj Patel schreef ze het boek Inflamed: Deep Medicine and the Anatomy of Injustice (2021), waarin ze het verband legt tussen gezondheid en de enorme ongelijkheden in politieke en economische systemen.

 

Reportage gaat verder onder de foto.

 

Op de eerste verdieping van de Logan, het luxe appartementencomplex waarop de dakboerderij zich bevindt, zit de dure biowinkel Whole Foods.Beeld: Gabriela Hasbun

 

Voedselwoestijnen

Een ander probleem is gentrificatie: vastgoedprojecten voor rijkere mensen in vaak verwaarloosde buurten, waardoor oorspronkelijke bewoners zich er geen bestaan meer kunnen veroorloven. In de jaren 70 en 80 was Temescal een wijk met relatief lage huurprijzen en veel mensen van kleur. Maar toen het stadsbestuur van Oakland het gebied wilde ‘revitaliseren’ met de nadruk op nieuwe economische projecten, moesten mensen van kleur plaatsmaken voor rijkere, witte bewoners en voor relatief dure (levensmiddelen)winkels. Marya merkt op dat de huurprijzen voor een appartement in appartementencomplex The Logan tussen de 3000 en 6000 dollar per maand bedragen. De huur die DMC voor het dak betaalt is een lager, onbekend bedrag.

 

Tweet dit

In ‘voedselwoestijnen’ kunnen mensen zich geen verse etenswaren veroorloven

Tweet dit

 

Door gentrificatie kunnen buurten waar het gemiddelde inkomen laag is ‘voedselwoestijnen’ worden, gebieden waar mensen zich geen verse, gezonde etenswaren kunnen veroorloven omdat die te duur of niet voorhanden zijn. Uit onderzoek van het lokale ABC News 7 blijkt dat er in de hele Bay Area meer dan 900 voedselwoestijnen zijn (de wijk Temescal hoort daar niet bij). Ook blijkt uit allerlei onderzoek dat mensen met meer toegang tot voedzaam eten meestal wit en welvarend zijn, terwijl in historisch gemarginaliseerde buurten waar de inkomens laag liggen, vooral buurtsupers en fastfoodketens gevestigd zijn die sterk bewerkt eten verkopen. Omdat de toegang tot gezond eten vooral minimaal is in buurten met lage inkomens waar veel mensen van kleur wonen, wordt ook wel van ‘voedselapartheid’ gesproken.

 

Stadslandbouw kan ervoor zorgen dat overal betaalbaar, vers voedsel beschikbaar is, zegt Marya – ook in wijken met lagere inkomens. “We verbouwen voedsel waar mensen wonen, dat is van cruciaal belang.” Ze legt uit dat stadslandbouw ecologische voordelen biedt voor het dagelijks leven, doordat de voedselproductie lokaal blijft, de hoeveelheid afval vermindert en onze ecologische voetafdruk dus kleiner wordt. “Als 25 procent van de gebouwen hier (in Oakland, red.) voedsel zou verbouwen op het dak, betekent dat dat je niet afhankelijk bent van fossiele brandstoffen voor transport van buitenaf.”

 

Reportage gaat verder onder de foto.

 

Deep Medicine Circle gebruikt een teeltmethode die typerend is voor Inheemse landbouw.Beeld: Gabriela Hasbun

 

Bosbranden die regelmatig woeden in het gebied – in 2019 in heel Californië zo’n 7860 – hebben dan ook minder invloed op het voedseltransport. “Je hebt je voedsel al hier. En op een dak hebben we geen problemen met invasieve plagen of dieren die de gewassen opeten. We zien hier alleen vogels en vliegende bestuivers zoals bijen, die de gewassen helpen gedijen.” En er zijn meer voordelen: “Dakboerderijen kunnen het ‘hitte-eilandeffect’ verminderen vanwege het groene dak.” In stedelijke gebieden stijgen de temperaturen door de dichte bebouwing, asfalt en het gebrek aan hitte-absorberende vegetatie zoals gras of bomen. Tegelijkertijd neemt dan ook het gebruik van airconditioners toe, is er meer luchtvervuiling, zijn er meer allergenen en ontstaan er sneller branden.

 

Rentmeesters van de gezondheid

Sociale stadslandbouw is niet nieuw in de Bay Area. Aan de overkant van de brug, in San Francisco, begon een tweetal wijnliefhebbers in 2019 met het herstellen van een stuk verwaarloosd land voor de teelt van druiven – aan de andere kant van de omheining bevindt zich een wijk met sociale huurwoningen. Ook het voedsel van die boerderij wordt uitgedeeld aan de bewoners van de wijk. En ze leren er hoe ze zelf voedsel kunnen verbouwen.

 

Tweet dit

Laat belastingbetalers betalen voor basisvoeding voor iedereen

Tweet dit

 

Gratis voedsel weggeven is een kostbare onderneming. De hoop is dat het model van DMC als voorbeeld gaat dienen om boeren financieel te ondersteunen als ‘rentmeesters van gezondheid’ en hen gelijk te stellen aan ambtenaren. Marya vindt dat het boerderijwerk gefinancierd moet worden door steden en provincies, op dezelfde manier als andere gemeentelijke banen, zoals die van buschauffeurs en parkeercontroleurs.

 

Marya: “De mensen die op stadsboerderijen werken, zouden in dienst moeten zijn van de gemeente, een pensioen moeten opbouwen en aanspraak moeten kunnen maken op andere sociale voorzieningen. En ze moeten een goed salaris krijgen voor het voedsel dat ze verbouwen en dat gratis weggegeven wordt. Laat ons (belastingbetalers, red.) betalen voor universele basisvoeding voor alle mensen. Dit is de toekomst.”

 

Een langere versie van deze reportage verscheen in juni 2023 in OneWorld Magazine.

Het bericht Gratis eten van de dekoloniale dakboerderij: ‘Dit is de toekomst’ verscheen eerst op OneWorld.

https://www.oneworld.nl/klimaat/gratis-eten-van-de-dekoloniale-dakboerderij-dit-is-de-toekomst/

‘Duidelijk bovenaan de lijst met thema’s waaraan de EU meer aandacht zou moeten besteden, staan immigratie en asielbeleid’ (GeenStijl)

Op een afstandje gevolgd door 'klimaat'

https://image.gscdn.nl/image/3869aa0676_ANP-445413745.jpg?h=True&w=880&s=0b0da2869b63546906a7fa1103c2bc3a

Topic TWEE over het SCP-rapport Burgerperspectieven want het is enorm en veel gedoe. Gebleven bij '2. De publieke opinie over de EU in aanloop naar de verkiezingen van het Europees Parlement in 2024'. Allround gevoel van demense bij de EU: het is goed dat we erbij zitten maar ja. En die 'maar ja' slaat dan op 'we snappen er eigenlijk geen reet van en wat doen die lui de hele dag'. Nou dat treft, want Tom Staal ging een keer buurten in het Graaigraaigebouw te Brussel en daar vond-ie tot achter de komma uit wat die duizenden raamambtenaren de hele dag doen: inklokken, dagpremie cashen en weer opfokken. En u zou het misschien niet zeggen als u op zoek bent naar een vakantie in de Volkskrantfolder (vandaag op de voorpagina: een aansporing voor een vervuilende vliegreis naar Thailand) maar klimaat staat *** NIET *** bovenaan de agenda van de burgers. "Duidelijk bovenaan de lijst met thema’s waaraan de EU meer aandacht zou moeten besteden, staan immigratie en asielbeleid (spontaan genoemd door 19%). Op het gebied van immigratie is dit een paraplu- term voor verschillende wensen van mensen. Dit reikt van het beheersen of verminderen van asielmigratie, het eerder terugsturen van veiligelanders of ‘economische’ vluchtelingen naar het land van herkomst, het beter handhaven van de buitengrenzen tot het eerlijker verdelen van vluchtelingen over de EU-lidstaten. Dit thema wordt gevolgd door klimaat (10%) en het versterken van de samenwerking of harmonisatie tussen de EU-lidstaten (9%)." Twee olifanten in de kamer. Bij de ene ben je fascist als je erover praat, bij de andere ben je fascist als je er niet over praat. Bij de ene is het maatschappelijk geaccepteerd om de problemen ontkennen, bij de andere is het maatschappelijk niet geaccepteerd om de problemen te ontkennen. De ene misschien niet zo leuk om over te praten, DE ANDERE HEEL LEUK OM DE HELE TIJD OVER TE PRATEN EN OP ALLE VOORPAGINA'S TE KWAKKEN WANT HET KLIMAAT GAAT ERAAN WAT DOET U ZELF EIGENLIJK BENT U AL DUURZAAM HEBT U AL EEN WARMTEPOMP WAAROM ZEGT OMTZIGT EIGENLIJK NIKS BOSBRANDEN IN GRIEKENLAND GERRIT HIEMSTRA VERLOS ONS GERRIIIIIT

https://image.gscdn.nl/image/21d97fdec0_schemaaa.jpg?h=True&w=880&s=396709154e713a34ebd391443a1db6cd

Over migratie gesproken

Social

https://www.geenstijl.nl/5172317/ik-ben-je-maat-welke-maat-klimaat/

Geert Dales – NOS en Rob Jetten kwijlen bij WK-opmars Marokko (ThePostOnline)

https://tpo.nl/wp-content/uploads/2022/12/WK-voetbal-2022-Qatar-kwart-finale-marokko.jpg

OPINIE

Nicole le Fever, reporter van het NOS Journaal, kreeg bijna een orgasme toen ze op zaterdagavond 10 december 2022 in een bioscoop te Helmond een groep jonge Nederlanders van Marokkaanse komaf bezig zag de overwinning van het Marokkaanse WK-voetbalteam op Portugal te vieren. Gillend, huilend en zwaaiend met Marokkaanse vlaggen vielen ze elkaar in de armen. Zonder uitzondering waren ze jonger dan twintig en ongetwijfeld allemaal geboren in Nederland, als klein- of achterkleinkind van een immigrant uit Marokko. ‘Hun land’ had gewonnen! Nicole stond erbij, keek ernaar en het kwijl liep langs haar mondhoeken. Ach wat zijn die Marokkaantjes leuk. Geen moment had ze in de gaten hoe belachelijk en zelfs bedenkelijk die vertoning was. Inclusief haar eigen optreden, live uitgezonden door de NOS.

‘Zorgwekkende uiting van vaderlandshaat en falende integratie die diepgravend blootgelegd en bestreden dient te worden’

Dit gebeurde daags na de nederlaag van Nederland tegen Argentinië. Waarvoor geen enkele Marokkaan -al dan niet van Nederlandse komaf- op een vergelijkbare emotionele wijze zijn of haar teleurstelling liet blijken. Er waren die avond ook geen rellen met bijbehorende vernielingen op het Amsterdamse Mercatorplein, in het Utrechtse Lombok of aan de Haagse Vaillantlaan. Evenmin stonden hordes Nederlanders van Nederlandse komaf ‘alle Marokkanen zijn criminelen’ te scanderen.

‘Alle joden zijn homo’s’

Hoe anders was het nadat het Marokkaanse elftal in actie kwam. Elke keer als dat gespeeld had sloegen Marokkaanse Nederlanders de boel kort en klein. Ook al had ‘hun land’ gewonnen. Zelfs nadat Marokko doordrong tot de halve finale van het WK werden in Amsterdam, Utrecht en Rotterdam vernielingen aangericht en moest de ME uitrukken. Op het Amsterdamse Mercatorplein scandeerde een horde Nederlanders van Marokkaanse komaf ‘alle joden zijn homo’s’. Een politieagent met Marokkaanse looks handhaafde niet de orde maar haakte aan bij de groepsdans.

Laat dit even op u inwerken: uitschakeling van een team dat het land representeert waar je geboren en getogen bent en dat, met alle tekortkomingen, geldt als een van de meest welvarende ter wereld laat de jonge Nederlander van Marokkaanse komaf koud. Geen raam gaat aan diggelen. Geen auto wordt vernield. De Mobiele Eenheid kan in de kazerne blijven en klaverjassen. Fijn, maar opmerkelijk in het licht van wat gebeurt als Marokko aan de bal is.

 

Artikel gaat verder na afbeelding.

https://tpo.nl/wp-content/uploads/2022/12/AP22344627294237-scaled.jpg

AP Photo/Martin Meissner.

 

Het voetballen door een team dat een land representeert waar ze geboren noch getogen zijn, dat ze nooit bezocht hebben en waar sprake is van schrijnende armoede, onaanvaardbare sociale tegenstellingen en ernstige schendingen van mensenrechten brengt jonge Nederlanders van Marokkaanse komaf in vervoering. Ramen gaan aan diggelen. Auto’s worden vernield. De Mobiele Eenheid moet uitrukken en krijgt stenen naar zijn hoofd. Niet ver van het historisch beladen Amsterdamse centrum klinkt ‘alle joden zijn homo’s’.

Dit zijn geen ‘kleine relletjes’ zoals het gros van de vaderlandse media dat stuitende vandalisme en de weerzinwekkende kreten trachtte te downplayen. Dit is een zorgwekkende uiting van vaderlandshaat en falende integratie die diepgravend blootgelegd en bestreden dient te worden.

De baard van Rob Jetten

Als ik naar de beelden van die vernielzuchtige Marokkanen kijk loopt er geen multiculturele kwijl langs mijn mondhoeken, maar word ik laaiend over dit vertoon van neerbuigendheid naar Nederland. Wat is dit voor waanzin om hysterisch toeterend en zwaaiend met Marokkaanse vlaggen door Nederlandse steden te trekken als een land gewonnen heeft waar je helemaal niet vandaan komt en waar je geen enkele binding mee hebt anders dan dat een groot- of overgrootouder er ooit geboren werd?

‘We zijn twintig jaar verder. Onder leiding van Cohen zijn er hectoliters thee gedronken’

Mijn roots liggen in Doetinchem, Gelderland. Een kwart van mijn leven heb ik er gewoond. Desalniettemin zou het totaal idioot zijn als ik na een wedstrijd van FC De Graafschap zwaaiend met een Gelderse vlag en toeterend door Amsterdam zou trekken. Toch is dat exact wat die Nederlandse Marokkanen of -zo u wilt- Marokkaanse Nederlanders doen. Het is absurd.

In plaats van een diepgravende analyse te geven van deze zorgwekkende Nederlandhaat en integratieproblemen vond minister Rob Jetten het nodig om zijn baard te laten staan. “Zolang Marokko nog in de wedstrijd zit blijft die. Dat brengt geluk”, sprak dit lid van de Nederlandse regering in het tv-programma WNL op Zondag, waar de vernielingen ook al werden weggezet als “een beetje ongeregeldheden” die te betreuren waren, maar verder niets afdeden aan de feestvreugde. Presentator en erkend D66-likker Rick Nieman stelde uiteraard geen lastige vragen aan de bebaarde Jetten.

Artikel gaat verder na video.

 

‘Kutmarokkanen’

Kutmarokkanen’ oordeelde de toenmalige PvdA-lijsttrekker Rob Oudkerk op de avond van de gemeenteraadsverkiezingen van 2002 over de grote aantallen probleemveroorzakende allochtone jongeren in de hoofdstad. Bij toeval werd Oudkerks uitspraak, gedaan tijdens een onderonsje met burgemeester Job Cohen, vastgelegd door een cameraploeg, waarna zijn ontboezeming een eigen leven ging leiden in het maatschappelijk debat over integratieproblemen van de tweede en derde generatie jongeren van niet-westerse komaf.

We zijn twintig jaar verder. Onder leiding van Cohen zijn er hectoliters thee gedronken. Veel heeft het niet geholpen. Integratie Marokkanen in Nederland is een doorslaand succes, schreven Rob Jetten en de huidige D66-fractievoorzitter in de Tweede Kamer Jan Paternotte op 14 mei 2019 in De Volkskrant. Natuurlijk zijn er successen te melden. Maar ‘Integratie Marokkanen laat nog ernstig te wensen over’ is ook een waarheid en eentje die ons verder brengt dan een kwijlende Nicole le Fever, een politiek correcte NOS of de baard van Rob Jetten.

Als de jongste generatie Nederlanders van Marokkaanse komaf zwaaiend met Marokkaanse vlaggen door onze straten trekt, zich meer verbonden voelt met het Marokkaanse voetbalteam dan het Nederlandse en Marokko ziet als ‘hun land’ is er reden voor grote zorg. Dit is geen onschuldig vertier van verveelde jongeren. Dit is een veenbrand van gebrekkige loyaliteit die ons nog ernstig zal opbreken als er niet op tijd ingegrepen wordt.

De in dit artikel geuite meningen en standpunten zijn die van de auteur en weerspiegelen niet noodzakelijkerwijs de meningen of standpunten van TPO.

 

 

Lees meer van Geert Dales en doneer!

 

In het voorjaar van 2023 verschijnt www.geertdales.com/rechtse-privileges-voor-een-linkse-burgemeester/hoe-femke-halsema-van-activist-regent-werd. Bij voorintekening 10 euro. In de winkel 14,50.

 

Vond je dit artikel leuk? Neem dan een abonnement! Daarmee ondersteun je TPO, krijg je toegang tot nog veel meer leuks en kun je al dat leuks voortaan lezen zonder last te hebben van hinderlijke banners en privacyschende trackers of cookies!

Geert Dales – NOS en Rob Jetten kwijlen bij WK-opmars Marokko

https://tpo.nl/2022/12/11/geert-dales-nos-en-rob-jetten-kwijlen-bij-wk-opmars-marokko/

Lydia Millet over haar klimaatroman: ‘Je moet wel blind zijn om de woede van jongeren niet op te pikken’ (Vrij Nederland)

‘Je moet wel blind zijn om de woede van jongeren niet op te pikken. Kijk naar de Greta Thunbergs in deze wereld,’ zegt Lydia Millet. Door haar baan als hoofdredacteur bij het Centre for Biological Diversity in Tucson – ze schrijft toegankelijke voorlichtingsteksten over klimaatverandering en bedreigde diersoorten – ziet Millet veelvuldig de woede van jonge mensen op onder andere sociale media. Die vormde voor haar de aanleiding voor De laatste zomer.

Een groep ouders die elkaar kent van de studietijd, huurt in de zomer een negentiende-eeuws landhuis aan een meer om daar vakantie te vieren. Hun kinderen, van wie de meeste naar de middelbare school gaan, zijn aan elkaar overgeleverd, terwijl de ouders de hele dag drinken, drugs gebruiken en seks hebben. De jongeren voelen diepe minachting voor hun ouders en onttrekken zich zoveel mogelijk aan hen. Als de kinderen terugkeren van een kampeertripje bij het water, treffen ze de ouders in paniek. Er is een orkaan op komst; storm en extreme regenval. Iedereen probeert voorbereidingen te treffen – de ouders en de kinderen op hun eigen manier – maar het landhuis loopt onder en de kinderen gaan op zoek naar een beter onderkomen. Hun ouders blijven achter.

Gek op de woestijn

Ik spreek Millet via Zoom. Ze verschijnt met een muts op en in een dikke donsjas in beeld, rillend: ‘Ik woon net buiten Tucson, Arizona midden in de woestijn, maar het kan hier behoorlijk koud zijn.’

Ze is gek op de woestijn vertelt ze. ‘Ik werd verliefd op de woestijn toen ik hier naar graduate school ging, waar ik overigens na een jaar mee ben gestopte om aan de Nicolas School of the Environment aan Duke University in Nort Carolina te studeren. Ik heb overal gewoond en voelde me thuis in New York en LA, maar op deze plek ben ik echt blij dat ik leef. Het is hier heel groen. Er zijn buitengewone cactussoorten in allerlei vormen, wilde dieren, mensen komen hier speciaal naartoe vanwege de grote diversiteit aan vogels, er zijn prachtige luchten, zonsondergangen, bergen. Ik heb een schrijfhuisje naast mijn huis waar ik twee uur per dag aan mijn boeken schrijf. Het is een wrakkig huisje dat uit elkaar valt van ellende, de dakgoten hangen op de grond, maar soms zit ik buiten en dan zie ik konijnen, vogels en soms ook ratelslangen. Het is hier heerlijk.’

Ik las dat Arizona naar verwachting meer zal lijden onder de klimaatverandering dan andere Amerikaanse staten.

‘In Arizona zijn veel natuurbranden, er is hitte, droogte en watergebrek, maar dat geldt ook voor de andere westerse staten. Californië, de Pacific Utah en New Mexico lopen risico op serieuze hittegolven en watertekorten. Zuid-Florida loopt op dit moment het grootste risico door het stijgen van de zeespiegel; het zoute water zorgt ervoor dat drinkwater uitgeput raakt.’

‘Bijna alle regenval hier kwam altijd van de moesson. Maar tegenwoordig is het droog tijdens de moesson en is er meer regen in de winter.’

Wat merkt u van de klimaatverandering?

‘Bijna alle regenval hier kwam altijd van de moesson. Maar tegenwoordig is het droog tijdens de moesson en is er meer regen in de winter. Hierdoor raken flora en fauna van de leg. Het is moeilijk te zeggen of dit rechtstreeks aan de klimaatverandering is toe te schrijven, maar de meeste onderzoekers zien wel een verband. Het is ook moeilijk te voorspellen wat dit op de langere termijn zal betekenen. Als planten eerder of later bloeien, heeft dat invloed op de levenscycli van dieren die hierop rekenen. We vrezen voor de woestijn, de dieren en de vegetatie. De woestijn heeft hoe dan ook een fragiel klimaat.’

Zijn de inwoners van Arizona zich bewuster van de urgentie van de klimaatproblematiek?

‘Het geloof van mensen in de klimaatverandering – en ik zeg met opzet “geloof”, want op die manier wordt het hier gepresenteerd – hangt nauw samen met hun politieke voorkeur. De meeste ontkenners van de klimaatverandering zijn Republikeinen. Democraten zien de ernst van het probleem wel in. Ik woon net buiten Tucson, waar toevallig aardig wat Democraten wonen. Maar in Phoenix, een grotere stad hier in de omgeving, wonen meer Republikeinen. Helaas zijn mensen in Arizona zich niet bewuster van het probleem dan inwoners van andere Amerikaanse staten.’

Uit een statistisch onderzoek door Cambridge in 2020 bleek dat 19 procent van de Amerikanen de klimaatverandering ontkent. Daarmee kent Amerika na Indonesië (21 procent) de meeste klimaatontkenners.

‘Ik ben niet eerder zo ongerust geweest als het gaat om mijn cultuur en land als de afgelopen vijf, zes jaar. Zeker sinds Donald Trump aan de macht is geweest, is het angstaanjagend en vervreemdend geworden om hier te wonen. Amerikanen zijn veel onwetender en afwijzender ten opzichte van de klimaatverandering dan mensen in Europa. Dat komt omdat Amerika meer gesegregeerd is. In Amerika bestaat echt een culturele tweedeling. Als je literaire boeken schrijft of over klimaat, ben je altijd aan het prediken voor eigen parochie. Mijn lezerspubliek is al geïnteresseerd en maakt zich ook zorgen om de toekomst.’

‘Het is moeilijk om over het klimaat te schrijven en niet in clichés te verzanden. Ik wilde een speelse roman schrijven waarin humor en ernst met elkaar verweven zijn.’

U schreef eerder de dystopische Young Adult-klimaatroman Pills & Starships (2016), waarin twee jongeren geconfronteerd worden met voedsel- en waterschaarste, massa-immigratie en een geboorteverbod. U was nog niet klaar met het onderwerp?

Pills & Starships was een leuk uitstapje naar de Young Adult-literatuur, maar omdat bijna niemand mij kent als YA-auteur, is dat boek nauwelijks gelezen. Het is moeilijk om over het klimaat te schrijven en niet in clichés te verzanden. In De laatste zomer wilde ik me richten op de woede van de generatie van mijn kinderen over het falen van hun ouders om hen en de rest van de wereld te beschermen. Ik wilde een speelse roman schrijven waarin humor en ernst met elkaar verweven zijn.’

Het vertelperspectief ligt bij de zeventienjarige Evie. Zij doet namens de kinderen verslag van de desastreuze zomer. Het vertelperspectief is ‘we’ en de ouders zijn ‘ze’.

Uit het boek: ‘Ja, het was bekend dat we niet jong konden blijven. Maar dat was op een of andere manier moeilijk te geloven. Je kon over ons zeggen wat je wilde, maar we hadden sterke, sierlijke armen en benen. Dat besef ik nu. (…) We bezaten de vitaliteit van pasgeborenen. Relatief gezien. En nee, zo zouden we niet eeuwig blijven. Dat wisten we, op een rationeel niveau. Maar het idee dat de waardeloze figuren die door het grote huis wankelden een visioen waren van wat ons te wachten stond – nooit ofte nimmer. Hadden ze ooit een doel gehad? Een simpel gevoel van zelfrespect?’

Evie en haar negenjarige broertje Jack lijken totaal onthecht. Ze minachten hun ouders. Is dat zorgwekkend?

Millet lacht: ‘Nou ja, iedereen ziet zichzelf vanaf een bepaalde leeftijd helemaal los van zijn ouders. Maar zelfs als mijn kinderen boos op me zijn of me stom vinden, zijn ze natuurlijk niet echt onthecht. Omdat de ouders en kinderen in dit boek generaties representeren, was ik niet geïnteresseerd in de nuances van interpersoonlijke relaties. Het is een boek van de grote gebaren van de tweedeling.’

De ouders in uw roman zijn artistieke, hoogopgeleide figuren. Daarvan zou je meer betrokkenheid verwachten. U schrijft: ‘De ouders hielden vast aan een tactiek van ontkenning. Niet echt het ontkennen van de wetenschap – ze waren liberaal. Het was eerder een ontkenning van de werkelijkheid.’

‘De ouders zijn wetenschappelijk opgeleid, komen uit kunstzinnige milieus, ze zijn geen Republikeinen of superrijken, maar ze zijn toch niet doordrongen van de ernst van het probleem. Toen ik in de jaren negentig in New York en LA woonde, was ik gechoqueerd door de desinteresse van mijn generatie. De kunstwereld en de uitgeverswereld toonden nauwelijks belangstelling voor het klimaat. Tot het moment dat een zekere betrokkenheid een manier werd om in je bestaansrecht te voorzien of ze zich ervan bewust werden dat de nationale veiligheid in het geding was. Nu verkeren ze vaak in het centrum van betrokkenheid, maar dat is schromelijk laat. De gelatenheid van mensen heeft me mateloos geïrriteerd en dat doet het nog steeds.’

‘Het is een angstaanjagende tijd. Amerika moet bang zijn en niet berustend. We moeten bereid zijn om te strijden.’

Helpt schrijven?

‘Ik aarzel om te zeggen dat het me helpt om me aan te passen. Het is een angstaanjagende tijd. Amerika moet bang zijn en niet berustend. We moeten bereid zijn om te strijden.’

Het beeld dat u van de hedonistische ouders schetst, kwam op me over als een vorm van overdrijving. Dat is het niet?

‘Omdat ik de twee generaties steeds als groep benader en niet als individuen uitlicht, wordt dat beeld krachtiger. De ouders zijn allemáál dronken, allemáál aan de XTC, ze hebben allemáál een orgie. Het vertelperspectief ligt natuurlijk bij de kinderen die de ouders als groep bekijken en dan komen ze er niet goed vanaf. Maar ik vind hun gedrag niet uitzonderlijk. De antivaxers en Trump-stemmers illustreren dat deze roman geen extreme gang van zaken voorspiegelt.’

Hoe zou u de generatie van de ouders omschrijven?

‘De generatie van de ouders is generatie X. Ik ben 53 en schrijf dus in zekere zin over mezelf. Mijn generatie is erg passief, politiek onthecht en zelfingenomen. We hebben verzaakt in de morele plicht die we naar onze kinderen hebben. We zijn niet echt betrokken geweest in de opvoeding van onze kinderen, we hebben geen leefbare wereld voor ze achtergelaten. Opvoeding gaat verder dan je kinderen chips geven, televisie laten kijken en kleren voor ze kopen. Het beschermen van de planeet en een goede wereld achterlaten voor je kinderen en hun kinderen, hoort daar ook bij.’

‘We vieren zelfingenomenheid en noemen het “vrijheid”. Dat zie je ook in deze pandemie: mensen geloven echt dat geen mondmasker dragen en je niet laten vaccineren een uiting van vrijheid is.’

De ouders in uw roman lijken ook niet erg betrokken bij hun kinderen. Herkent u dat ook bij uzelf?

‘Ik ben schuldig aan alles wat de ouders in het boek doen. Het is niet dat we niet om de kinderen geven, we weten niet hóe we ze moeten beschermen. Hun visie op ouderschap is erg nauw. Ze zijn puur gericht op basale vormen van bescherming, maar ze kijken niet naar het grotere plaatje. Ze kijken niet verder naar de verantwoordelijkheid voor een grotere groep dan alleen zichzelf. Ze zijn egoïstisch. Dit is zo ingebakken in de Amerikaanse cultuur, we vieren zelfingenomenheid en noemen het “vrijheid”, want dat klinkt glorieus. Dat zie je ook in deze pandemie: mensen geloven echt dat geen mondmasker dragen en je niet laten vaccineren een uiting van vrijheid is. Egoïsme wordt verpakt als vrijheid.’

De generatie van de kinderen, generatie Z, komt er goed van af in dit verhaal, maar het vertelperspectief ligt bij de kinderen. Heb je ook kritiek op deze generatie?

‘De zwaktes van jongeren zijn in iedere tijd dezelfde; ze zijn narcistisch en arrogant. Iedere generatie weet het beter dan haar ouders. Dat is een logisch gevolg van de terugtrekkende beweging die je maakt in je zoektocht naar autonomie. Als we jong zijn, lijden we allemaal aan de kwaal dat we denken dat we het centrum van het universum zijn en dat onze inzichten uniek zijn. In sommige passages beschrijf ik de absolute afkeer die tieners kunnen voelen als ze naar hun ouders kijken. Mijn dochter wordt bijna achttien en mijn zoon is veertien. Ik danste altijd met mijn kinderen in de woonkamer, maar op een gegeven moment vonden ze dat verschrikkelijk gênant. Dat was al vanaf hun negende of tiende het geval. Het ongemak dat ze voelen omdat ze zich met je identificeren is te groot.’

 Jack, het negenjarige broertje van Evie, krijgt van een van de moeders een geïllustreerde kinderbijbel. Hij is totaal gefascineerd door het boek en met name door het verhaal over de Ark van Noach. De parallel tussen de zondvloed en de desastreuze gevolgen van een orkaan zijn zo gelegd. De Bijbel vormt voor hem het uitgangspunt voor een eigen moderne religieuze theorie waarin religie en wetenschap hand in hand gaan: God is gelijk aan de natuur en de wetenschap is de Heilige Geest.

‘Ik erger me aan de valse tweedeling in de Amerikaanse cultuur, waarin religie en wetenschap tegenover elkaar worden geplaatst. Deze tegenstelling is onjuist en destructief. Dat probeerde ik ook aan te tonen in mijn roman Sweet Lamb of Heaven (2016). Je kunt religieus zijn en in wetenschap geloven zonder blasfemisch te zijn. Ik heb een toegankelijke vorm gevonden om deze twee te verenigen in de theorie van dit kleine jongetje.’

De titel van de Nederlandse vertaling van uw roman is De laatste zomer, waarom niet Een kinderbijbel (A Children’s Bible)?

‘In veel landen vonden uitgevers dat een ongemakkelijke titel, men was bang dat de titel misleidend zou zijn, dat lezers zouden denken dat het een christelijk boek zou zijn. Op Amazon verschenen wat reacties van boze lezers die teleurgesteld waren, omdat het geen christelijk boek bleek te zijn.’

Bent u zelf religieus?

‘Ik ben opgegroeid in een seculier huishouden. Mijn ouders waren atheïst. Ik bezocht wel gebedshuizen met vrienden. Ik ging naar de synagoge, een Anglicaanse kerk, de katholieke kerk. Mijn moeder komt uit Georgia in het Zuiden, zij is wel religieus opgevoed en als we haar ouders bezochten, keek ik altijd in haar geïllustreerde kinderbijbel. Daar was ik erg door gefascineerd. Ik ben altijd heel erg geïnteresseerd geweest in religie en voel me ertoe aangetrokken.’

Vragen deze ontregelende tijden om een vorm van religie?

‘Natuurlijk heeft religie voor veel problemen gezorgd, maar ik denk dat we wel een religie kunnen gebruiken die ons vertelt dat we vriendelijk en respectvol voor elkaar, de dieren en de natuur moeten zijn. Die gedachte is in bijna alle religies aanwezig. Ik denk dat veel mensen nu erg eenzaam zijn. Gemeenschapszin of het gevoel ergens bij te horen is voor mensen erg belangrijk. Daarom denk ik dat religie in al haar verscheidenheid in toenemende mate belangrijk zal zijn.’

‘De enige manier om hoopvol te zijn, is door in actie te komen. Als je in actie komt, heb je hoop, en niet andersom.’

Uw boek eindigt ergens tussen hoop en wanhoop. Waar bevindt u zich?

‘Ondanks de realiteit ben ik hoopvol. Wanhoop is niet vruchtbaar. De enige manier om hoopvol te zijn, is door in actie te komen en niet aan de zijlijn te gaan zitten wachten. Als je in actie komt, heb je hoop, en niet andersom.’

 Kun je als schrijver van betekenis zijn?

‘Ik houd van schrijven, maar het is niet hetzelfde als activisme. Goede literatuur is altijd politiek. Het is iets, maar het weegt niet op tegen politieke actie en daden.’

Klimaatfictie

Nu de klimaatopwarming een feit is en het nieuws wordt overspoeld met de gevolgen daarvan – overstromingen, bosbranden en orkanen – voelen veel auteurs de behoefte om hier op te reflecteren in romans, thrillers en poëzie, ook wel cli-fi genoemd.

Lydia Millet tipt:

Diane Cook; De nieuwe wildernis
Bea en haar vijfjarige dochter Agnes verlaten de ongezonde stad vol smog om met een groep vrijwilligers deel te nemen aan een radicaal experiment: ze moeten leren overleven in de wildernis zonder zich ergens definitief te vestigen of sporen achter te laten.

Jenny Offil; Weersverwachting
Lizzie werkt als bibliothecaresse aan de universiteit waar ze wilde promoveren. Haar voormalige promotor, een klimaatwetenschapper en populaire podcasthost, vraagt haar om te helpen bij het beantwoorden van brieven van mensen die zich zorgen maken om het klimaat en religieuze eindtijddenkers. Hoe meer Lizzie zich verdiept in de materie, hoe minder ze zich opgewassen voelt tegen het leven.

Jessie Greengrass; The high house (niet in Nederlandse vertaling verschenen)
Aan de vooravond van een reeks alles verwoestende stormen worden Caro en haar halfbroertje Pauly door hun ouders naar The High House gestuurd. Het huis ligt op een heuvel boven de zee en beschikt over een door water aangedreven generator, een groentetuin en een schuur vol benodigdheden om te overleven. Een oudere man en zijn dochter wachten hen daar op. Zijn de vier opgewassen tegen een zelfvoorzienend bestaan in een post-apocalyptische wereld? 

Klimaatfictie van Nederlandse auteurs

Jan Willem Anker; Vichy (‘Liefde in tijden van klimaatverandering.’)
Ellen de Bruin; Onder het ijs (Een groep klimaatwetenschappers doet onderzoek op een schip in het Noordpoolgebied.)
Adriaan van Dis; Klifi (De republiek Nederland likt haar wonden na een orkaan en het volk schikt zich in een president die klimaatproblemen ontkent.)
Lieke Marsman; Het tegenovergestelde van een mens (Lieke Marsman kantelt onze ideeën over klimaatverandering en identiteit.’)
Eva Meijer; De nieuwe rivier (‘Een hallucinante eco-detective’)

Klimaatpoëzie:

Geert Buelens; Ofwa. (‘De samenleving staat onder hoogspanning. De planeet is vergiftigd. De dichter probeert homeopathie door verongelijkt, woedend, al te zeker van zichzelf de tegenstellingen op scherp te zetten.’)

Zwemlessen voor later, gedichten geschreven door honderd klimaatdichters onder redactie van Joke van Leeuwen en Bart Moeyaart.

Maartje Smits; Hoe ik een bos begon in mijn badkamer. (‘Nu klimaatverandering niet langer te ontkennen valt, moeten we ons opnieuw verhouden tot de natuur.’)

Het bericht Lydia Millet over haar klimaatroman: ‘Je moet wel blind zijn om de woede van jongeren niet op te pikken’ verscheen eerst op Vrij Nederland.

https://www.vn.nl/lydia-millet-klimaatroman/

Stuurloos Turkije snakt vergeefs naar verkiezingen (Elsevier)

Het gaat rap bergafwaarts met Turkije. Niet alleen natuurrampen teisteren het land, maar ook een zware inflatie en aanhoudende vluchtelingenstromen brengen de politieke stabiliteit in gevaar. En de geloofwaardigheid van de regering van president Recep Tayyip Erdogan, die maar geen verkiezingen wil uitschrijven, schrijft Turkijekenner Kaan Özgök in een artikel voor EW Podium.

Turkije lijkt vervloekt. De republiek aan de zuidoostgrens van Europa krijgt met de hevig woedende bosbranden aan de Egeïsche- en Mediterrane kust de zoveelste catastrofe in korte tijd voor haar kiezen. Na de krachtige aardbeving in Izmir vorig jaar en de uitbraak van zeesnot in de Zee van Marmara afgelopen juni, traden vorige week rivieren met verwoestende kracht buiten hun oevers in het uiterste oosten van het Zwarte Zeegebied. En nu dus de apocalyptische bosbranden.

https://cdn.prod.elseone.nl/uploads/2021/08/kaan-ozgok-600x600.jpeg

Kaan Özgök (1972), geboren Groninger, is de jongste telg van een kunstzinnige familie van muzikanten, schrijvers en cineasten. Kaan heeft geschiedenis en American studies gestudeerd aan de Rijksuniversiteit Groningen en werkt voor de regionale overheid als projectcoördinator. Op Twitter is hij te vinden onder de naam Verweesd Links.

Dit is een artikel voor EW Podium. Daarop publiceert de redactie van EW elke week meerdere artikelen van jonge schrijvers, die vanuit hun eigen onderzoek, expertise of werkervaring willen bijdragen aan het publieke debat.

‘Gezelligheidsthee’ van Erdogan

President Erdogan bezocht de rampgebieden, eerst Rize, de geboortestreek van zijn ouders, en zaterdag het zwaar getroffen Marmaris. Het zittend staatshoofd oogde bij beide gelegenheden apathisch en vermoeid. Wat opviel: Erdogan gooide vanuit zijn presidentiële touringcar pakketten thee naar zijn burgers. Deze beelden heb ik gedeeld op Twitter. Hij doet dit vaker en raadt mensen aan vooral te genieten van deze keyif çayı. Dit betekent zoveel als ‘gezelligheidsthee’. Treffend voor de mate waarin de langst zittende Turkse president ooit inmiddels van het gewone Turkse volk is losgezongen.

Niet vreemd, want de in maart 2003 als premier aangetreden kampioen van de gewone man verdeelt zijn tijd tegenwoordig tussen diverse protserige paleizen. Een paar weken terug lekten in de Turkse pers impressies (renders) uit voor zijn nieuwste stulp in Marmaris: 64 miljoen euro aan Turks belastinggeld voor een in Neo-Osmaanse woonwagen-Art-Deco-stijl opgetrokken zomerresidentie. Inclusief opgespoten privéstrand in halvemaanvorm. Wanneer hij niet de telefoon opneemt in zijn saray’s, is de kans groot dat het regeringshoofd zich verplaatst in een van de dertien presidentiële vliegtuigen. First Lady Emine filmt intussen receptbereidingen vanuit haar met bladgoud gedecoreerde keuken. Bij haar laatste bezoek aan Brussel liet ze een exclusieve winkel sluiten om rustig design-handtassen te shoppen. De ooit zo vrome islamistische Erdogans geven blijk van een opvallende voorkeur voor aardse luxe.

Groeiende woede onder de Turkse bevolking

De verkwisting van gemeenschapsgelden leidt bij grote delen van de bevolking tot steeds meer woede. Niet bij iedereen – een harde kern van aanhangers is namelijk ongeneeslijk volgzaam. Overigens bevindt een substantieel deel van deze pathologische groupies zich in Nederland. Net als hun onaantastbare leider lijken ook zij elke band met de realiteit te zijn kwijtgeraakt. Toegegeven, het is zo langzamerhand ook lastig om in lijn te blijven met de door Tayyip zelf gecreëerde kafkaëske Turkse werkelijkheid.

Zo komt het Turkse Bureau voor de Statistiek (TUIK) maandelijks met nieuwe inflatiecijfers. De maandindex over juli 2021 staat volgens TUIK op 1,89 procent. Cumulatief maakt dat op jaarbasis een inflatie van 17,5 procent. Onzin, zegt de Enflasyon Araştırma Grubu (ENAG) een private groep van economen die de Turkse geldontwaarding bestudeert. Zij becijferen de inflatie over dezelfde maand op maar liefst 4,89 procent. Op jaarbasis is dat dik 30 procent. En zo wordt het ook gevoeld door de burger die boodschappen doet. Op de buurtmarkten waar de gewone Turk zijn levensmiddelen haalt, gaan bijvoorbeeld groenten steeds vaker per ons van de hand in plaats van per kilo. De TUIK blijft echter stoïcijns andere data publiceren.

Vluchtelingenstroom verhoogt de druk

En dan is er nog de onbeheersbare influx van vluchtelingen. Turkije telt officieel ruim 5 miljoen Syrische vluchtelingen, in werkelijkheid zijn dat er waarschijnlijk 7 miljoen. Erdogan zelf schepte ooit op dat zijn land ruim 40 miljard euro heeft uitgegeven aan de opvang van Syriërs. Dat is nu mogelijk het dubbele. Syriërs krijgen hulp bij huisvesting, levensonderhoud en verrichten onderbetaald werk, waarmee ze Turkse werknemers ook nog eens uit de markt prijzen. Het steekt de gewone Turk, die steeds meer moeite heeft om de eindjes aan elkaar te knopen.

Nu komen daar wekelijks ook nog duizenden Afghanen bij die op drift zijn geraakt door de oprukkende Taliban. De teller loopt daarmee naar de tien miljoen ontheemden – verhoudingsgewijs erg veel voor een Turkse bevolking van 82 miljoen. Veel Turken vrezen dan ook voor omvolking en willen direct een einde aan de vluchtelingenstroom. Dat de massa-immigratie van Syriërs en Afghanen mogelijk het resultaat is van deals met respectievelijk de EU en de Verenigde Staten, begint nu echt te dagen. Een grote meerderheid van de Turken wil een onmiddellijke terugkeer van de Syriërs naar hun thuisland. Maar die weg lijkt geblokkeerd. In Syrië is de rust goeddeels teruggekeerd, maar de ijskoude verhoudingen tussen Erdogan en Assad staan elk vergelijk in de weg. Zolang president Erdogan aan de macht is, komt er geen vrede tussen beide landen.

Turkije is een volkomen stuurloos land geworden

Ik kan hier nog even doorgaan over de opzienbarende video-onthullingen van maffiabanneling Sedat Peker, over de drugslijn Venezuela-Turkije, over het cliëntelisme van de AK-partij, over de toenemende invloed van radicale derwisj-ordes, over de rol van het Turkse geloofsdirectoraat Diyanet, over Tayyips megalomane projecten. En heel actueel: over de misstanden rond de Turkse Aeronautische Organisatie (THK), die met haar gekwalificeerde personeel en blusmaterieel bewust weggehouden wordt bij de bestrijding van de huidige rampzalige bosbranden. Daarover meer op mijn Twitter-account.

Waar het op neerkomt, is dat Turkije, na negentien jaar Recep Tayyip Erdogan en diens AK-partij, is verworden tot een volkomen stuurloos land. De roep om vervroegde verkiezingen klinkt daarom steeds luider. De Turkse burger zoekt de oplossing in een stembusgang. Maar die lijkt op korte termijn uitgesloten. De president mag dan losgezongen zijn van de werkelijkheid, het laatste wat Erdogan gaat doen, is verkiezingen uitschrijven die hij gaat verliezen.

Wil jij een reactie geven op dit artikel? Discussieer mee! Stuur een reactie van minimaal 200 woorden naar ewpodium@ewmagazine.nl. Inhoudelijke reacties die voldoen aan de algemene fatsoensnormen worden geplaatst onder dit bericht. Zie voorwaarden.

The post Stuurloos Turkije snakt vergeefs naar verkiezingen appeared first on EWmagazine.nl.

https://www.ewmagazine.nl/ewpodium/achtergrond/2021/08/stuurloos-turkije-snakt-vergeefs-naar-verkiezingen-837613/