Bangladesh leert Nederland omgaan met klimaatrampen (OneWorld)

https://www.oneworld.nl/app/uploads/2020/11/erosie-4-875x587.jpeg

Door de aanleg van een dijk is het land van Asob Banu beschermd tegen het wassende water.

Stormen, een stijgende zeespiegel en erosie van rivieroevers jagen de bevolking van Bangladesh op de vlucht. Hoelang kunnen zij nog met klimaatverandering meebuigen? ‘Met al die rampen hier kun je maar beter iets achter de hand hebben.’

De grijzende Jabar Hossain zit met zijn rug naar de rivier, zijn blik strak gericht op de gele stoppels van het geoogste rijstveld. Op de grond liggen rijstkorrels op een stuk plastic te drogen in de zon. Een van zijn geitjes snoept ervan. Hossain (50) laat het gebeuren. Het is zijn laatste oogst hier in Caring Char, een gebied aan de zuidkust van Bangladesh.

Nog een paar weken, hooguit twee maanden, dan verdwijnt zijn rijstveld onder water. De Meghnarivier heeft al zijn halve erf opgeslokt en uit voorzorg heeft hij zijn huis al afgebroken. Het bouwpakket van golfplaten, houten balken en palen ligt kilometers landinwaarts opgeslagen naast de binnendijk. Bedden, kasten en ander huisraad zijn tijdelijk gestald in een gehuurde kamer. Zijn jongste kinderen zitten op een islamitische kostschool in de buurt, de oudsten zijn getrouwd en wonen bij hun schoonfamilie.

Door erosie langs de grote rivieren raken jaarlijks zeker 50 duizend Bengalen ontheemd

“Mijn vrouw en ik blijven hier zolang het kan”, zegt Hossain, wijzend naar een strohut die zij nu delen met hun drie koeien en vijf geiten. Het is het enige onderkomen in de wijde omgeving. Alle buren zijn inmiddels vertrokken. “Wij moeten onze bomen nog kappen en de groenten oogsten. We hebben het geld hard nodig om nieuw land te kopen. Net zoals tien jaar geleden, toen we hier kwamen.”

Door de erosie langs de grote rivieren raken jaarlijks zeker 50 duizend Bengalen ontheemd. Maar er komen ook duizenden hectaren nieuw land bij. De rivier schuurt de oevers uit en verplaatst regelmatig haar stroomgebied. Van dat sediment ontstaan in de rivierbedding zandplaten, die geleidelijk uitgroeien tot eilanden (chars).

https://www.oneworld.nl/app/uploads/2020/11/erosie-1-875x587.jpeg

Het land van Jabar Hossain en zijn vrouw wordt langzaam opgeslokt door de rivier.

De bewoners van het gebied leven al eeuwen met de overstromingen, bodemverzilting en erosie door klimaatverandering waarmee andere landen in de toekomst ook geconfronteerd zullen worden. En dus letten ingenieurs wereldwijd goed op hoe de Bengalen zich beschermen tegen het wassende water. Karin Sluis, CEO van ingenieursbureau Witteveen en Bos, vertelde hierover onlangs op BNR Nieuwsradio.

Sluis: ‘Je zou verwachten dat ingenieurs uit Nederland naar Bangladesh komen om eens even uit te leggen hoe het moet, maar er is juist sprake van grote wederkerigheid. Wij hebben daar geleerd hoe je op een veel grotere schaal die natuurlijke processen kunt gebruiken en wij passen dat in de praktijk nu, mede dankzij Bangladesh, in Nederland toe.’

Nieuw land

Al sinds de jaren 60 voert de Bengaalse overheid een beleid van inpolderen en bedijken van land. Voor het dichtbevolkte, arme en voornamelijk op landbouw gerichte Bangladesh is land een schaars en kostbaar goed. Daarom heeft de overheid in 1994 het Char Development & Settlement Project (CDSP) opgezet, een samenwerkingsverband van zes departementen om nieuwe nederzettingen te ontwikkelen. Nederland was een van de financiers.

Het natuurlijke proces van landwinning duurt zo’n 20 tot 30 jaar, zo lang kunnen erosieslachtoffers niet wachten

“Een stuk land biedt arme mensen houvast, een basis om geld te verdienen”, zegt ingenieur Zulfiquer Azeez van CDSP in havenstad Noakhali. De resultaten van het project vormen het bewijs; de armoede is fors gedaald in het projectgebied dat nu een half miljoenmensen telt. De bewoners hebben betere huizen, meer bezittingen, meerdere inkomstenbronnen en hun kinderen gaan naar school. “Maar nieuw land goed bewoonbaar maken, vereist investeringen in oeverbescherming en infrastructuur. Dat kost tijd en geld.”

Het natuurlijke proces van landwinning, waarbij zandplaten in de rivierbedding ontstaan die uiteindelijk uitgroeien tot eilanden, duurt zo’n twintig tot dertig jaar. Dan komt de overheid in actie en poldert het eiland in met dijken. Zo lang kunnen Jabar Hossain en andere erosieslachtoffers niet wachten.

Dat weten lokale bendes, de ‘muscle men’. Zodra de mangroven en andere bomen, die het departement van bosbouw heeft aangeplant, stevig geworteld zijn, claimen gespierde bandieten het nieuweland als graasland. Zij zijn jarenlang heer en meester van het gebied, innen pacht voor vee en rijstbouw, en verkopen het land later in kleine percelen aan door erosie ontheemde boeren.

Twee keer per dag, bij vloed, stroomde het huis vol met water

Toen Hossain met zijn gezin tien jaar geleden in Caring Char neerstreek, ruilde hij twee koeien voor een kwart hectare grond. Aanvankelijk kon hij er alleen zoutbestendige rijst op verbouwen. Beginnende polders zijn nog niet zo droog en er zit nog veel zilt water in de grond, waar niet veel op wil groeien. Het kolonistenbestaan was hard voor Hossain, maar hij had nog geluk: binnen drie jaar werd Caring Char ingepolderd door CDSP.

De struise Asob Banu (55) die in 2001 met man en tienerzonen in Nangulia Char (het eiland dat grenst aan Caring Char) neerstreek, was ruim tien jaar overgeleverd aan de bendes, de verzilte grond en de getijden. “Er was hier helemaal niks: geen wegen, geen stroom, geen telefoon, geen overheid. En twee keer per dag bij vloed stroomde het huis vol met water. Tot aan mijn knieën.” Banu stond er alleen voor. Man en zonen waren maanden van huis om elders als dagloner geld te verdienen.

“Dat is verleden tijd.” De komst van de dijk en de overheid heeft de boeren uit hun isolement gehaald en de ‘muscle men’ onttroond. Banu is nu eigenbaas. “Wij zijn nu officieel landeigenaar, we kunnen leven van de opbrengst en investeren in een tractor en een waterpomp, in ons huis en in de school voor de kleinkinderen. Het leven is goed. Dat willen we niet kwijtraken.”

Natte voeten

Het nieuwe land van Nangulia Char oogt lieflijk, alsof het er altijd is geweest. De dijkwegen zijn omzoomd met hoge pijnbomen, huizen omringd met fruitbomen. In het polderland is het een en al bedrijvigheid; er wordt geoogst, geploegd en nieuwe rijst aangeplant. Elk stukje grond wordt benut. Rond visvijvers en sloten groeien courgettes en pompoenen langs palen omhoog, in de bermen bloeien bonenplanten, en op elk erf scharrelen duiven, kippen, eenden, ganzen.

Alleen de cycloonschuilplaatsen die boven het landschap uitsteken, herinneren de bewoners voortdurend aan de gevaren van de oprukkende erosie. Het bezorgt de kolonisten slapeloze nachten. Ze weten maar al te goed hoe machtig en meedogenloos de Meghnarivier kan zijn. Zij eisen extra onderhoud, betere oeverbescherming, hogere dijken, meer drainagekanalen.

https://www.oneworld.nl/app/uploads/2020/11/erosie-2-1-875x587.jpeg

De loop van de rivier verandert door erosie en dwingt boeren te verhuizen.

Maar dat lijkt niet altijd mogelijk, ook niet bij Caring Char. Het project daar is na zeven jaar alweer aan het instorten: de dijk is verzakten verzwolgen door het water – waardoor weten ingenieurs nog niet. “Groot herstelwerk is op dit moment niet mogelijk”, verklaart ingenieur Zulfiquer van CDSP. “Dat is te riskant, de stroming is te sterk.” Met een sjaal om zijn hoofd tegen de ochtendkou, staat de ingenieur aan de oever van de Meghnarivier op de meest westelijk punt van Caring Char.

De erosieschade loopt in de miljoenen. Over een jaar zal het hele gebied verdwenen zijn

De rivier lijkt wel een zee; de overkant is niet te zien, het wassende getij klotst tegen de aarden wal. Zulfiquer kijkt over de afgebrokkelde rand van de weg naar het water. Een paar honderd meter verderop steekt nog net een stuk van de sluis uit de rivier. Het is de tweede sluis die is weggespoeld. De ingenieur was bij de bouw betrokken, net als bij de aanleg van de vijf kilometer lange weg dwars over Caring Char waar nu nog één kilometer van over is. De erosieschade loopt in de miljoenen.

Zulfiquer: “Over een jaar is Caring Char verdwenen, het aangrenzende Noler Char mogelijk binnen tien jaar als de erosie zo doorgaat. We moeten eerst weten wat er speelt, waar die eroderende stroming vandaan komt.” Voorlopig komen er in elk gevalgeen nieuwe dijken of dammen. De oude dijk verder landinwaarts wordt de nieuwe verdedigingslinie.

Een derde minder land

“In de toekomst wordt het alleen maar erger”, voorspelt water- en klimaatexpert Ainun Nishat van het Centre for Climate Change and Environmental Research (C3ER) in Dhaka. Hij onderzoekt al jaren de effecten van klimaatverandering in Bangladesh. Tussen 1990 en2018 werd het land getroffen door 154 overstromingen, stormen en andere klimaatgerelateerde rampen, die tientallen miljoenen Bengalen troffen en miljarden euro schade aanrichtten. “Klimaatverandering is een feit, de aarde warmt op, de zeespiegel stijgt, het weer wordt onvoorspelbaar en steeds extremer.”

Bengalen hebben net als Nederlanders een hekel aan natte voeten

Bangladesh is uitermate kwetsbaar; de helft van het land ligt minder dan 12,5 meter boven zeeniveau, dat blijft stijgen. Het Intergouvernementele Panel for Climate Change (IPCC), een VN-orgaan dat de wetenschappelijke basis van klimaatverandering beoordeelt, voorziet dat Bangladesh zonder tegenmaatregelen in2100 een derde van de landoppervlakte voorgoed kwijt is. “Erosie is geen klimaatverandering, het is een natuurlijk proces, maar het wordt wel degelijk beïnvloed door veranderingen in het klimaat.”

Door een hogere zeespiegel en smeltende gletsjers stroomt er meer water door de rivieren. Zwaardere stormen zorgen ervoor dat die grotere hoeveelheid harder gaat stromen, met als gevolg erosie. Nishat heeft er alle begrip voor dat de bedreigde eilandbewoner dijkbescherming eisen. “Bengalen hebben net als Nederlanders een hekel aan natte voeten. Daarom zijn wij, net als jullie, gebieden gaan inpolderen en omdijken.”

https://www.oneworld.nl/app/uploads/2020/11/erosie-3-875x587.jpeg

Kustbewoners breken hun huis af en slaan het landinwaarts op.

De eerste polders in Bangladesh dateren uit de jaren 60. Inmiddels staat de teller op 139 polders. In de kustgebieden zijn de leefomstandigheden van miljoenen Bengalen erdoor verbeterd en is de economische groei bevorderd, constateren onderzoekers in de vuistdikke rapporten van het Bangladesh Deltaplan 2100. Maar de polderontwikkeling creëert ook nieuwe problemen, omdat het de natuurlijke processen verstoort, waardoor afvoerkanalen dichtslibben en het water in de polders stagneert en de eilanden verzilten. Het polderconcept overboord zetten gaat de onderzoekers te ver, maar gezien de klimaatverandering is het evident dat het concept vernieuwd en aangepast moet worden. De sleutelvraag is hoe?

Zelf betalen

De natuur kan de mens een handje helpen, signaleert het Deltaplan. In een van de polders in Satkhira, in het zuidwestelijke kustgebied van Bangladesh, mag de rivier alweer een paar jaar haar gang gaan en de polder van een nieuwe vruchtbare sliblaag voorzien – en tegelijkertijd de afvoerkanalen schoonspoelen. Het klinkt goed, maar de aanpak stuit op praktische bezwaren. De boeren, die jarenlang hun land moeten afstaan, weten niet of en hoe ze gecompenseerd gaan worden, zeker als ze moeten migreren om elders werk te vinden.

Noakhali geeft CDSP het nieuwe land wat meer ruimte dooreen kleiner gebied in te polderen, zodat de natuur haar werk kan doen. Klimaatexpert Nishat betwijfelt of die aanpak werkt. “Vroeger was dat misschien mogelijk, maar nu is daarvoor in Bangladesh geenruimte meer. Er wonen al te veel mensen. Die willen geen voedselhulp, die eisen beter dijkonderhoud om zelf rijst te verbouwen.”

https://www.oneworld.nl/app/uploads/2020/11/erosie-hoofdbeeld-875x587.jpeg

Erosie van de Meghnarivier, bij de Bengalese stad Noahkali.

Bengaalse kustbewoners zijn vooral op zichzelf aangewezen. De mensen op het platteland, die direct slachtoffer zijn van klimaatgerelateerde rampen, investeren zelf het meeste geld in de rampenbestrijding, blijkt uit recent onderzoek van het International Institute for Environment and Development (IIED). De plattelandsbewoners geven bijna 2 miljard dollar per jaar uit aan preventieve maatregelen, zoals het ophogen, versterken of herstellen van huizen en oevers. Dat is twee keer zoveel als het Bengaalse overheidsbudget, en ruim twaalf keer het bedrag dat internationale organisaties aan hulpgelden geven voor het Bengaalse platteland. Lokale initiatieven kunnen maar mondjesmaat aanspraak maken op overheidsfinanciering.

Met al die rampen hier, kun je maar beter iets achter de hand hebben

“Experimenteren en uitproberen. Je aanpassen aan het klimaat leer je in de praktijk”, is het devies van de Bengaalse klimaatdeskundige Saleemul Huq. Hij is als wetenschapper lid van het IPCC. “Het hele kustgebied beschermen is op den duur een onmogelijke opgave”, zegt hij. “Men zal keuzes moeten maken en misschien hele gebieden moeten opgeven.” En dan gaat de voorkeur uit naar de grote steden in plaats van dorpen met landbouwgrond. Voorlopig pleit Huq voor tijdelijke bescherming. “Elk jaar dat de mensen langer kunnen profiteren van hun grond is meegenomen. Zo kunnen ze een buffer opbouwen en zich voorbereiden op de toekomst.”

Kolonisten weten wat hun te doen staat. Zij bereiden zich mentaal en financieel voor op een nieuwe toekomst elders. De een opent een winkel, een ander gaat kalkoenen vetmesten of koopt een brommer of landbouwmachines. Asob, die haar boerderij niet kwijt wil, legt alvast geld opzij om landinwaarts grond te kopen. “Met al die rampen hier, kun je maar beter iets achter de hand hebben.”

Dit artikel verscheen eerder in OneWorld Magazine.

Zijn ook verwoestende bosbranden het nieuwe normaal?

Dit zijn de zorgwekkende gevolgen van smeltende permafrost

Hilde Janssen

Het bericht Bangladesh leert Nederland omgaan met klimaatrampen verscheen eerst op OneWorld.

https://www.oneworld.nl/lezen/klimaat/bangladesh-leert-nederland-omgaan-met-klimaatrampen/

Nieuwe sloten, tweets, een brandbrief: moeten media elk detail rond FvD verslaan? (NPO Radio 1 Cultuur & Media)

https://www.nporadio1.nl/images/2020/11/26_fb63eb68bf_ANP-424537715.jpg

De heisa bij Forum voor Democratie duurt voort. Thierry Baudet trad af als lijsttrekker na publicaties van Het Parool over nazisympathieën en antisemitische en homofobe uitingen bij de jongerentak van de politieke partij. Vervolgens stelde Baudet zich weer verkiesbaar, schreef een lijsttrekkersverkiezing uit, maar kandidaat-Kamerleden en bestuursleden van de partij keren zich nu één voor één tegen de FvD-oprichter. Er wordt zelfs gesproken over het royeren van Baudet als lid.

{prepr_video nid="b2700a14-948e-4743-b2f3-e83221f51f87" caption="Het Mediaforum met Ronald Ockhuysen en Bert Huisjes" image=""}

"Dit heeft alle kenmerken van een Griekse tragedie, waarin iemand omgeven lijkt te zijn door mensen die hem op het schavot willen hebben. Alles komt samen, Rome staat in brand, instortende zuilen, Brutus om je heen, een echte tragedie", zegt Bert Huisjes, hoofdredacteur van WNL in Spraakmakers.

In de uitzending van Goedemorgen Nederland van WNL werd Baudet donderdagochtend live geconfronteerd met reacties uit te partij. Met name op het verhaal in de Telegraaf waarin partijprominent Nicki Pouw vertelt dat Baudet allerlei antisemitisme uitspraken deed tijdens een partijetentje afgelopen vrijdag. Ook Eva Vlaardingerbroek reageerde in de uitzending en schaarde zich achter Nicki Pouw. En daarmee tegen Baudet. Ze noemde de acties van Baudet 'paniekvoetbal'.

{twitter url="https://twitter.com/AlexanderNL/status/1331877581520576513" }

"Er kwamen ook voor-sprekers aan het woord", zegt Bert Huisjes, doelend op sprekers die de kant van Baudet kozen. "Dus het was geen tribunaal. Je zag een man die diep gekwetst was. Dit was echt een 'ook jij Brutus?-moment' voor hem denk ik", aldus Huisjes.

Huisjes, die net uit de uitzending kwam van Goedemorgen Nederland, legt uit hoe dat eraan toe gaat. "Dit ontwikkelt zich tijdens een uitzending. We laten die reacties live horen, maar je wil niet alle aanklagers op een rij zetten." Huisjes zegt ook dat Baudet van te voren wist dat er reacties zouden komen. "En je wil een mix hebben van mensen die de boedelscheiding begrijpen en mensen die hem weg willen. Anders zet je iemand op een tribunaal waarbij de uitkomst bij voorbaat kenbaar is. Dat mag niet gebeuren." 

Hét etentje

Ronald Ockhuysen, hoofdredacteur van Het Parool, reageert ook op het optreden van Baudet vanmorgen bij Goedemorgen Nederland. Hij vindt het vooral opmerkelijk dat Baudet de uitspraken die tijdens het partij-etentje vrijdag zouden zijn gedaan, niet ontkent in de uitzending van WNL. "Hij roept van alles, maar hij zegt niet: dat heb ik niet gezegd. Hij zegt dat hij een andere herinnering heeft aan die avond, maar dat is wat anders." Huisjes vult aan. "Hij heeft wel gezegd hij niet antisemitisch is en dat er geen verschil tussen mensen is, dus dat heeft hij duidelijk benoemd."

Trial by Media

De media fungeert als "doorgeefluik van een machtsstrijd binnen die partij", noemt Huisjes het. "Dit is een machtsstrijd pur sang, dit gaat om de leden, wie is Forum, wie mag aan het stuur zitten? Dit is een burgeroorlog binnen de partij. Dat Baudet in de uitzending zit, is een aandeel in die oorlog."

Van journalistiek naar een soap

Hoe lang blijft dit journalistiek belangrijk en wanneer wordt het een soap? "Dat is heel ingewikkeld", zegt Ockhuysen. Nieuws gaat als een veenbrand en gaat maar door. Op elke redactie is de vraag 'Wat publiceren we wel en wat niet?'. Op een gegeven moment zijn er verhalen over sloten die zijn vervangen, steeds moet je die afweging maken. En bij WNL ontstond het nieuws ter plekke."

De hoofdredacteur van Het Parool legt uit waarom FvD veel nieuwswaarde heeft. "Deze partij speelt een belangrijke rol, veel Nederlanders hebben erop gestemd. Hij heeft een gevoel losgemaakt in Nederland, veel mensen voelen zich niet vertegenwoordigd door de gevestigde orde. Die mensen kan hij bereiken. Dat zo'n nieuwe partij zichzelf in korte tijd weer opblaast, dat is groot nieuws."

{prepr_audio nid="20daaecb-f68c-4bad-9ac6-7c4f7ed2bf20" caption="Het Mediaforum met Ronald Ockhuysen en Bert Huisjes" }

{articles "Baudet stelt 'boedelscheiding' voor" id="27938" } 

Download de NPO Radio 1-app

Met onze app mis je niks. Of het nou gaat om nieuws uit binnen- en buitenland, sport, tech of cultuur; met de NPO Radio 1-app ben je altijd op de hoogte. Download 'm hier voor iOS en hier voor Android.

{articles "'Forum voor Democratie ís Thierry Baudet, dat is een probleem voor de partij'" id="27888" }

https://www.nporadio1.nl/cultuur-media/27939-media-analyse-fvd-dit-is-een-burgeroorlog-binnen-de-partij

Turkije reikt Griekenland helpende hand na aardbeving (DutchTurks)

Na de krachtige aardbeving in Turkije vrijdag waarbij tientallen gebouwen in Izmir en op enkele Griekse eilanden zijn ingestort, heeft Turkije de helpende hand gereikt aan Griekenland.

Zowel Frankrijk als Griekenland boden eerder in de middag aan om Turkije daar waar er behoefte is aan hulp om bij te springen. De Griekse premier Micotakis belde na de aardbeving met de Turkse president Erdogan. Beide leiders wensten elkaar wederzijds sterkte. Turkije toonde haar bereidheid om Griekenland waar het kan te helpen.

Aan de gevolgen van de aardbeving zijn inmiddels twaalf mensen overleden en zijn er 419 gewonden gevallen. Bij 17 ingestorte gebouwen wordt nog gezocht naar overlevenden.

We pray that there is no further loss of live in Turkey or Greece and we send our best wishes to all those affected on both sides of the earthquake. This tragedy reminds us once again how close we are despite our differences over policy. We’re ready to help if Greece needs it.

— Fahrettin Altun (@fahrettinaltun) October 30, 2020

Griekenland en Frankrijk staan momenteel niet op goede diplomatieke voet met Turkije, maar de landen zijn wel solidair met elkaar in tijden van crisis. Bij de verwoestende bosbranden in Griekenland in 2018 stelde Turkije haar blusvliegtuigen beschikbaar aan de Grieken.

Het bericht Turkije reikt Griekenland helpende hand na aardbeving verscheen eerst op DutchTurks.nl | Nieuws & Opinie.

https://dutchturks.nl/turkije-reikt-griekenland-hand-na-aardbeving/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=turkije-reikt-griekenland-hand-na-aardbeving

Frankrijk en Griekenland bieden hulp aan Turkije (DutchTurks)

Frankrijk en Griekenland hebben na de krachtige aardbeving vrijdag op zo’n 17 kilometer van de Turkse kust hulp aangeboden aan de Turkse autoriteiten, mocht het nodig zijn. UPDATE 15:02: aan de gevolgen van de aardbeving zijn 4 mensen overleden en 120 mensen gewond geraakt.

Turkije werd vrijdagmiddag opgeschrikt door een aardbeving aan de westkust met een kracht van 6,6 op de schaal van Richter. In Turkije zijn tot dusver zes gebouwen ingestort. Ook op het Griekse eiland Samos heeft de aardbeving schade veroorzaakt.

Griekenland en Frankrijk hebben vanmiddag aangeboden om, mocht het nodig zijn, Turkije bij te staan. De Franse minister van Binnenlandse Zaken Darmanin reageerde op Twitter “Een krachtige aardbeving heeft zojuist Turkije en de Griekse eilanden getroffen. Frankrijk staat naast de Turkse en Griekse volkeren om deze vreselijke beproeving het hoofd te bieden. Als de regeringen van deze landen het wensen, kan Franse hulp onmiddellijk ter plaatse worden gezonden.

Griekenland en Frankrijk staan momenteel niet op goede diplomatieke voet met Turkije, maar zijn wel solidair in tijden van crisis. Bij de verwoestende bosbranden in Griekenland in 2018 stelde Turkije haar blusvliegtuigen beschikbaar aan de Grieken.

Some buildings collapsed in Turkey after a massive earthquake in the Aegean Sea rattled the country’s west pic.twitter.com/WvPxe8FdFe

— TRT World (@trtworld) October 30, 2020

İzmir depremine canlı yayında yakalandı!

Oyun yayını yaparken depreme yakalanan genç, 'Deprem oluyor' çığlıklarıyla dışarıya kaçtı https://t.co/1JXLijvXjW pic.twitter.com/naxEx9X6kd

— CNN TÜRK #MaskeniTak

https://s.w.org/images/core/emoji/13.0.0/72x72/1f637.png

(@cnnturk) October 30, 2020

Het bericht Frankrijk en Griekenland bieden hulp aan Turkije verscheen eerst op DutchTurks.nl | Nieuws & Opinie.

https://dutchturks.nl/frankrijk-en-griekenland-bieden-hulp-aan-turkije/?utm_source=rss&utm_medium=rss&utm_campaign=frankrijk-en-griekenland-bieden-hulp-aan-turkije

Tom Kleijn terug naar 5 rampplekken: hoe is het leven er opgepakt? (Metronieuws)

https://www.metronieuws.nl/wp-content/uploads/2020/06/Tom-Kleijn-Na-de-klap-e1592078474792.png

Bij rampen komen vele camera’s verslag doen, maar na verloop van tijd zijn ze allemaal verdwenen. Tom Kleijn keerde op vijf ramplekken terug en maakte voor KRO-NCRV Na de klap.

Na de klap is vanaf vanavond (20.45 uur, NPO 2) vijf zondagen te zien. TV-journalist Tom Kleijn was in Londen (torenflatbrand), Genua (ingestorte brug), Californië (bosbranden), Fukushima (kernramp) en ons eigen Enschede (vuurwerkramp).

Kleijn, die zelf jarenlang verslag deed van rampen – hij werkte voor TweeVandaag, NOVA, Nieuwsuur en Brandpunt – vroeg zich af: „Hoe hebben de mensen die het meemaakten het leven weer opgepakt? Wat is er over van (overheids)beloften die na de ramp werden gedaan? En hoe gaat het nu, lang nadat stille tochten (behalve in Londen), hulpacties en die camera’s uit de hele wereld zijn verdwenen?” Hij denkt vaak aan mensen die hij geeft gesproken terug. „Dan zeg ik een jaar later opeens tegen cameraman zeg: hoe zou het met die mevrouw eigenlijk zijn? Wij journalisten gaan er naartoe, doen verslag en gaan weer weg. Gewoon eens teruggaan om je af te vragen hoe het nu met de mensen is, die vraag zie ik niet vaak beantwoord. Bij de meesten was ik welkom. Sommigen hebben hun verhaal al honderd keer verteld. Maar als je tijd met ze doorbrengt en interesse in ze toont, dan willen ze nog steeds graag hun verhaal doen.”

Na de klap Enschede in coronatijd gefilmd

Kleijn, samen met cameraman Joris Hentenaar winnaar van een Emmy Award 2006 voor de reportage Hunting for Taliban, rekent net een koffie af als hij Metro aan de telefoon heeft. Hij is in Nederland en kon alle buitenlandse rampplekken vóór coronatijd bezoeken. „Behalve Enschede, die is grotendeels in coranatijd opgenomen. De hele serie zou vanaf april worden uitgezonden, maar ja, toen kwam het virus en ging de programmering om.

„De ramp in Enschede was de enige waar ik zelf als journalist bij was. Verder… waar was ik allemaal?”, zegt de programmamaker. „Irak, Afghanistan, Israël, de aardbeving op Haïti, de nasleep van de tsunami in Thailand in 2004, schietpartijen in Amerika, bomaanslagen in Parijs, Manchester en Kopenhagen. Ja, ik heb wel wat verslagen gemaakt.”

https://www.metronieuws.nl/wp-content/uploads/2020/06/Na-de-klap-Tom-Kleijn-Emmy-Award.jpg

Tom Kleijn (rechts) en Joris Hentenaar, 14 jaar geleden. Hun NOVA-reportage Hunting for Taliban – van verslaggever Tom Kleijn en cameraman Joris Hentenaar leverde een internationale Emmy Award op. Foto: ANP / Bryan Brown

Ik trof mensen op hun allerallerslechtste moment

Een fascinatie voor rampen, zo wil Kleijn het niet altijd noemen. „Bij aanslagen kun je vaak niet zo veel doen. Je komt aan, een plek is afgezet en er staan bloemen en kaarsjes. Je probeert een ooggetuige of familielid te vinden, de dag erna ga je eens de wijk in. Bij de nasleep van aardbevingen en de tsunami heb je het over een langere periode. De fascinatie is dan de omstandigheden waarin je verkeert, die dan heel erg slecht zijn. Je kunt nergens slapen, er is amper eten, er is geen schoon water. De mensen die er wonen zijn op hun allerallerslechtste moment, zijn alles kwijt. En toch zijn er altijd al weer verhalen van mensen die iets doen, die andere mensen helpen, die hun huis openstellen. Er gebeurt dan zoveel tegelijk, zowel van het slechtste als het beste. Dat vind ik ongelooflijk. Deze serie gaat daarom ook niet alleen over ellende, ook over dingen die een ramp misschien heeft opgeleverd.”

https://www.metronieuws.nl/wp-content/uploads/2020/06/Na-de-klap-vuurwerkramp.jpg

De verwoeste wijk waar de explosie in de vurwerkopslag S.E. Fireworks zich in 2000 voordeed. Foto: ANP / Marcel Antonisse

Vuurwerkramp Enschede

13 mei 2000, ontploffing van een opslagruime van S.E. Fireworks; 23 doden, 950 gewonden, 200 woningen uit de wijk Roombeek verwoest.

In mei konden we Na de klap over de vuurwerkramp al zien, toen precies 20 jaar geleden. De uitzending vormt als herhaling nu het slotstuk op 12 juli. Vanavond zien we Londen en vervolgens Genua, Californië en Fukushima.

Kleijn kreeg in Enschede veel mensen voor de camera, ook zij die nog altijd lijnrecht tegenover elkaar staan. Waar de ramp voor de meeste Tukkers namelijk in het verleden ligt, is er een kleine groep betrokkenen die nog dagelijks met die meidag in 2000 bezig blijkt. Zoals de voormalige directeur van de vuurwerkfabriek, de weduwe van een van de omgekomen brandweermannen en een oud-rechercheur. Zij kunnen niet leven met het feit dat de oorzaak van de ramp nooit is opgehelderd. Daarom hebben zij onlangs nog aangifte gedaan en strijden zij verder.

Hoe goed ook gelukt, zegt Kleijn: „Door het filmen in coronatijd vind ik de andere vier nét iets indrukwekkender geworden volgens mij. De buitenlandse afleveringen spelen zich meer op straat af, tussen de mensen. Enschede moest noodgedwongen wat meer zittend aan een tafeltje op afstand gebeuren, dat werd daarom wat minder beeldend. Maar ik was tevreden hoor, 711.000 mensen hebben gekeken. Daarmee was het ’t best scorende programma van de avond op NPO 2, daar ben ik blij mee.”

https://www.metronieuws.nl/wp-content/uploads/2020/06/rampen-grenfell-londen-.jpg

De zwartgeblakerde woontoren Grenfell in Londen. Foto: AFP / Chris J. Ratcliffe

Brand Grenfell-woontoren Londen

14 juni 2017; 72 doden, 77 gewonden, 24 verdiepingen brandden af.

Kleijn loopt in de wijk Kensington onder meer mee in de stille mars die bewoners en omwonenden van de toren nog elke maand lopen. Nog altijd is niemand verantwoordelijk gesteld voor de zeer brandbare gevelplaten van het gebouw. Er gebeuren echter ook mooiere dingen. Zo ontmoet Kleijn een overlevende die met hart en ziel in een ‘community kitchen’ ging werken, iets wat een droom voor haar was. „Deze vrouw woonde met haar man, twee kinderen en demente schoonvader in Grenfell. Ze hoorde haar schoonvader door de kamer schuifelen. Ze dacht dat hij in de war was, maar zag toen dat de hele toren in de fik stond. Daar was die man kennelijk wakker van geworden. Ze hebben het overleefd, maar haar beste vriendin van een paar verdiepingen hoger niet. Die belde haar om hulp, maar in de paniek had de vrouw haar telefoon niet opgenomen. Ze heeft een groot schuldgevoel, terwijl ze anderhalf jaar met haar gezin met afhaalmaaltijden in een hotelkamer woonde. Koken is wat ze altijd deed, maar in de ‘community kitchen’ in een moskee is dat nu terug. Ze kookt met andere vrouwen uit Grenfell meer dan driehonderd maaltijden per week voor bijvoorbeeld buurthuizen en scholen en dat blijkt haar traumaverwerking.”

https://www.metronieuws.nl/wp-content/uploads/2020/06/rampen-brug-genua.jpg

De ingestorte Morandi-brug in Genua. Foto: EPA / Alessandro Di Marco

Instorting Morandibrug Genua

14 augustus 2018; 43 doden, 15 gewonden, het verkeer viel van 45 meter hoogte omlaag.

In Italië mengt Tom Kleijn zich onder de buurtgenoten van de Via Porro, de straat die werd getroffen door het instorten van de enorme brug. Een plek waar de emoties hoog oplopen als de laatste delen van de brug worden opgeblazen om een nieuwe te kunnen bouwen.

Kleijn: „Hoe groot is nou de kans dat zoiets gebeurt, wanneer jij er nét overheen rijdt? Het gebeurde wel met de zoon van een man waarbij ik in Genua in de auto ben ingestapt. Zijn zoon was bijrijder op een klein vrachtwagentje en appte elke ochtend met zijn vader. Hij stuurde dat hij de brug op reed en daarna hielden de app’jes op. Toen kwam zijn andere zoon de kamer in en die zei ‘moet je eens op tv kijken wat er met de Morandi gebeurd is’. Een heel heftig verhaal.”

https://www.metronieuws.nl/wp-content/uploads/2020/06/rampen-bosbranden-Paradise.jpg

Kimberly Spainhower geeft haar dochter Chloe van 13 een knuffel, terwijl hun man en vader Ryan zoekt in de puinhopen na de bosbranden van Paradise. Foto: AFP / Josh Edelson

Bosbranden Paradise, Californië

November 2018; 70 doden, 20.000 verwoeste gebouwen, heel Paradise en naburige Concow werden vernield.

Kleijn bezoekt ook Paradise in het Amerika waar hij langere tijd correspondent was en waar de bewoners letterlijk door een vuurzee weg moesten vluchten voor een allesverwoestende bosbrand. „In Paradise zelf gingen 11.000 huizen in vlammen op in vier uur tijd. Ik ben er met mensen die allemaal vergunningen aanvragen om weer te kunnen bouwen, terwijl er op dat moment letterlijk drie kwartier rijden verderop weer een bosbrand gaande is. Als ik ze dan vraag waarom ze er in hemelsnaam nog willen wonen, dan krijg ik ‘hallo, jij woont onder de zeespiegel; waar heb je het over?’ als antwoord. En dat is ook wel weer waar.”

 

https://www.metronieuws.nl/wp-content/uploads/2020/06/1-na-de-klap-fukushima.jpg

Een auto na de Tsunami van Fukushima en een man in een veilig pak door de kernramp die op die tsunami volgde. Foto: AFP / Yoshikazu Tsuno

Kernramp Fukushima, Japan

11 maart 2011, 100.000 mensen geëvacueerd; de kernramp gebeurde door en zeebeving met een daaropvolgende tsunami.

Het vrijwel uitgestorven Fukushima werd dus dubbel getroffen en er gebeurt nu iets tegenstrijdigs. Zo ontvangt de stad in 2021 een deel van de Olympische Spelen in Tokyo: het honkbaltoernooi zal er plaatsvinden. De burgemeester toont zich uitermate optimistisch en wil vooral laten zien hoe veilig het er weer is: Tom Kleijn mag fruit proeven dat in de streek geteeld is. En dat terwijl even verderop 17 miljoenen zakken met radioactieve aarde langs de wegen staan, waarvan men zich afvraagt waar het ooit naartoe moet. Kleijn: „In de stad woonden 20.000 mensen, waarvan er 800 in een spookstad zijn teruggekomen. Maar ja, waarvoor eigenlijk?”

Was hij niet bang voor de zakken radioactieve troep? „Nee hoor, er zijn stralingsmeters, sluizen en speciale pakken en je hebt gebieden waar je wel en waar je niet mag komen. Op zich is de straling niet heel gevaarlijk, je weet alleen niet precies hoe lang je erin kunt blijven. Dus tja, om er nu weer te gaan wonen… Wat voor een effect heeft dat dan? Daar zijn de mensen uit Fukushima wantrouwig om.”

Lees ook: Eerste We Want More scoort, wat was gaaf en wat was minder?

https://www.metronieuws.nl/entertainment/2020/06/tom-kleijn-terug-naar-5-rampplekken-hoe-is-het-leven-er-opgepakt/